içeriğe geç
alettin
Emre Alettin Keskin, gri bir fonun sağında takım elbiseyle boydan ayakta duruyor, başını hafif kaldırmış; siyah-beyaz

nereden geliyorum?

Cesur olmak bir kişilik özelliği. Cesaret etmek ise öğrenilebilen bir şey.

Bu, ikincisini yapmaya çalışan birinin hikâyesi.

Uşak

Emre Alettin Keskin çocukken, mavi okul önlüğü ve beyaz yakalık, kırmızı bir fonun önünde defterine kalemle yazıyor ve gülümsüyor; yanında bir abaküs

Meraklı bir çocuktum. Bu kelimeyi bugün sevimli buluyorum ama o zamanlar öğretmenlerim başka kelimeler kullanırdı. Rahatsız edici. Düzeni bozan. Sorusu bitmez.

İlkokulda öğretmenim beni sınıfın "gerizekalılar" kümesine dahil etmişti. Dokuz yaşımdaydım. O aşağılanmanın içinden bir karar çıktı: öğretmen olacaktım. Ama zihnimde şekillenen ilk karar nasıl bir öğretmen olacağım değildi, nasıl bir öğretmen olmayacağımdı.

Sonra Uşak Güzel Sanatlar Lisesi'nin resim bölümüne girdim.

Eskişehir ve İstanbul, ilk perde

Emre Alettin Keskin, iki elini yanaklarına dayamış, gözlerini yana çevirmiş düşünceli bakıyor; arkada el yazısıyla kelimeler yazılmış beyaz bir pano

Eskişehir'de, Anadolu Üniversitesi'nde resim-iş okudum, grafik üzerine. Hocam Şemsettin Edeer bir cümle söyledi:

Rastlantıları disipline etmek.

Bir ressam tuvale yanlışlıkla damlattığı boyayı silmek yerine tablonun odak noktası yapar ya; işte o. Tesadüfü inkâr etmek değil, ona bir form vermek. Sonradan anladım: yalnızca bir resim tekniği değildi. Hayat da aynı tuval, sana sormadan boyalar damlatıyor.

2009'da diplomamı aldım, İstanbul'a gittim. Bir dergide görsel yönetmenlik yaptım. Zanaatım güzeldi. Ama bir gün toplantıda kapak konuşuyorduk; hangi renk daha çok satar, hangi yüz daha çok ilgi çeker. O akşam fark ettim, bütün o tartışmada tek bir kez bile şunu sormamıştık:

Bu kimin işine yarar?

İşe giderken okul önlerinde çocuklar görürdüm. Onlara bakardım uzaktan. İçimde bir boşluk vardı. Adını koymak zaman aldı. Adı "çocukluk"tu.

Van

Emre Alettin Keskin sınıfta öğrencileriyle özçekimde; gözleri kapalı gülümsüyor, çocuklar başlarını ona yaslamış kameraya bakıyor

2011'de atamam Van'a, Hacıbekir Mahallesi'ne çıktı. İki ay sonra deprem geldi. Fiziksel olarak göçük altında kalmadım. Ama psikolojik olarak tam altındaydım o göçüğün.

Beni o enkazdan çıkaran çocukların sorularıydı. "Deprem neden oluyor, yeraltında ne var?" "Hocam, deprem olan yerlerde çiçek açar mı yine?" Bir çocuk hâlâ merak ediyorsa hayat devam ediyor demektir.

İkinci dönem anlatmayı bıraktım. "Siz neyi merak ediyorsunuz?" diye sordum. Yüzlerce kâğıt geri geldi. Çoğu varoluş, uzay ve anlam üzerineydi. On çocuktan yedisi gökyüzüne bakıyordu.

O sabah kendime şunu sordum: müfredatı Ankara'dan gelen kâğıtlar yerine, bu çocukların meraklarından oluşturabilir miyim?

O soru Soru Merak Kütüphanesi'nin tohumunu attı.

Emre Alettin Keskin sınıfta öğrencileriyle özçekim yapıyor; hepsi ağzı açık, şaşkın ve neşeli yüz ifadeleriyle kameraya bakıyor; soluk renkli, eski bir fotoğraf

"Yeter, bizim de sorularımız var" dedi bir çocuk.

van · 2012

Dört yıl Van'da kaldım. Mardin'e, Diyarbakır'a, Urfa'ya gittim. Erbane öğrendim. Beş çizim defteri doldurdum. Tamamlanma Arzusu onlardan biri: Erkan Oğur'a adadığım 42 resim. Çocukların sorularını bir masalın içine gömüp Kamil'in Seyir Defteri'ni yazdım: gezegeni Letus'un renkleri çalınan bir çocuğun, dedesi Alettin'in yardımıyla Dünya'ya inip renkleri aramasının hikâyesi.

İstanbul, ikinci perde

Hayal Gücü Merkezi'nin boyalı duvarı: büyük bir gezegen, kediler, Ne güzelsin bilim yazısı ve çocukların çizdiği bilim insanı portreleri; önünde çocuklar arkaları dönük, bir kısmı sarı ve mavi banklarda oturuyor
Emre Alettin Keskin ağaçların gölgesinde, etrafını saran çocuklara elleriyle bir şey anlatıyor; arkada turuncu ve sarı yelekli gönüllüler, bir kadın kamerayla çekim yapıyor

2015'te tayinim İstanbul'a çıktı. Bavulum ağırdı, ama ağırlığı Van'dan getirdiklerimdendi.

Gaziosmanpaşa Ortaokulu'nda yöntem aynı kaldı, kütüphane sıfırdan kuruldu. 2016'da öğrencilerimle birlikte okulun bodrum katını işgal ettik. Soruyu çocuklara sorduk: çocuk eliyle kurulan, yeni nesil bir öğrenme mekanı neye benzer? Cevap bir mekan oldu. Adını çocuklar koydu: Hayal Gücü Merkezi.

Sonra başka okullarda, başka şehirlerde kuruldu. 2020'de 33 çocuk ve 17 yetişkinle dernek olduk. Hayal Gücü Ödülleri, hmmm, Podkids geldi. Hepsinin altında aynı soru vardı: çocuğun kendi sorusu masada olunca ne oluyor?

2026'da bu yöntemden doğan öğretmen eğitimi, Millî Eğitim Bakanlığı'nın resmî mesleki gelişim programı oldu.

Bir bodrum katında çocuklarla başladığım iş bugün kamu eğitiminin içinde büyüyor. MEB’de merak temelli öğrenmeyi yaygın eğitime taşıyacak eğitimcileri yetiştiriyor, İstanbul’da Hayal Gücü Merkezi modeliyle pilot çalışmalar yürütüyorum.

Defter

Bütün bu işlerin yanında çizmeyi hiç bırakmadım. Resimlerimi "alettin" imzasıyla yapıyorum.

Alettin, dedelerimin adı. Aslı Alâeddin; inancın yüceliği demek. Ailede Alaaddin oldu, Aleddin oldu, sonunda Alettin. Yüzyıllar içinde bu adı taşıyan kim bilir kaç kişi geldi geçti.

İnsanlar bana yıllarca pek çok adla seslendi: Emre, Evrensel Kamil, Emrettin, Emre Alettin. En sevdiğim alettin oldu. Resimlerimin altına onu yazıyorum, bu siteye de onun adını verdim.

→ defteri karıştır

Bugün

Hayal Gücü Merkezi'nin yıllar içindeki atölye afişleri, etkinlik ve sahne fotoğraflarından oluşan eğik kartlarla bir kolaj

Aradığım şey hâlâ aynı. Bir çocuğun bir soru sorduğunda yanında duran biri olmak. Bugün aynı soruyu öğretmenlerle, ailelerle, şirketlerle ve kamu kurumlarıyla da soruyorum. Sınıfta, sahnede, defterde, atölyede; nerede olursam olayım, aynı işi yapıyorum.

Defterimde yarım kalmış birkaç eser var. Aklımda cevaplayamadığım birkaç soru duruyor. Bir sonraki sahneye çıkmayı bekliyorum.